Buradasınız

Eski ve Yeni Erbaa: Erbaa Şehrinin Yerinin Değiştirilmesi

Erbaa şehrinin yerinin değiştirilmesi, eski ve yeni Erbaa

Eski Erbaa (Foto 1), alüvyon arazi üzerinde kurulmuş olup, gerek KAFZ üzerinde yer alması, gerekse 1942 Niksar-Erbaa deprem kırığı ve Esençay Fayı'na yakın bir konumda bulunması nedeniyle deprem bakımından oldukça riskli bir bölgede yer almaktadır. Erbaa’nın, 1939, 1940, 1942 ve 1943 yıllarında artarda gelen depremlerle büyük yıkıma uğraması, şehrin bulunduğu yerde ayakta kalmasının mümkün olmayacağı, taşınmasının kaçınılmaz olduğu fikrini uyandırmıştır.

(Büyütmek için resme tıklayınız)

1943 depreminden sonra 1944 yılında Bakanlar Kurulukararıyla Erbaa’nın bulunduğu yerden 2 km. kadar güneye (“Ardıçlık” olarak adlandırılan yere) taşınması kararlaştırılmıştır. Taşınma işine devlet öncülük etmiştir. 15.4.1944 tarihinde Hükümet Konağı'nın temelinin atılmasıyla taşınma devlet eliyle başlatılmıştır. Depremlerden önce 800 civarında hanenin bulunduğu (Saatçigil, 1946,1947: 59) Erbaa'da, geniş aile yapısı hâkimdir ve bir hanede (evde) bazen birkaç aile birlikte yaşamaktadır. Yaşanan depremlerle birlikte, geniş aileler bir kaç parçaya bölünerek küçük barakalarda ayrı ayrı kaldılar. Yeni Erbaa'ya taşınıldığında, bu kişiler yine ayrı ayrı kalmak arzusunu gösterince, mesken talebinin 1100 haneye çıktığı belirtilmektedir (Saatçigil, 1946,1947: 59). O dönemi yaşayan Şahap Ateş, deprem sonrası Erbaa’nın taşınmasını şu şekilde anlatıyor: “1939 yılındaki depremde evimiz yıkılmadı. İkincisinde (1940 depremi) ben evde yoktum. 1942 yılında zelzele oldu. Daha önce yıkılmayanlar yıkıldılar. Komşularımız evlerinde öldüler. Bir sene sonra 1943’te de bir daha oldu. On dakika içerisinde büyük bir gürültü ile yıkıldı. Ondan sonra karar verdiler. Artık buranın tadı tuzu kalmadı diye. Toprak gevşek. Yukarıyı keşfetmişler, oraya karar veriyorlar. 1944 yılında temel atılıyor. Dördüncü ayın on beşinde saat dörtte temel atıldı. Bir katlı bir kaymakamlık binası yapıldı, Eksel yolunda. Daha sonra da belediye binası yapıldı. Göçtükten iki yıl sonra hükümet binası yapıldı. Hem adliye, askerlik şubesi oldu. Hepsi yetti. 1100 haneydi göçenler. Göçmeyen 20 hane civarında kalmıştı. Fakirlere barakalar yaptılar. Taş verdiler, ağaç verdiler. Kendi enkazlarını da götürdüler. Bazılarıtamamlamadan göç ettiler. 4-5 sene barakalarda geçti. Eski zenginlerin evinde mobilyalar, meyve bahçeleri, çifte havuzlar, şadırvanlar, şato gibi evler. Bunlar göçmek istemediler. 200-400 dönüm arazileri, tütünleri, ahırları vardı. Gidenleri de caydırmağa çalıştılar.Vali İzzeddin Çağpar “İhtiyarların bedduasını, gençlerin duasını alacağım” demiş. Yedisene İmbat Deresi’nin suyu ile idare etmişler. Halk bu su ile çamaşırını yıkardı. İçmek için de çeşmeler yapıldı. Biz dört sene sonra gittik. Evleri planlı olarak yaptılar”(Baş ve Karabıyık, 2006: 61)

(Büyütmek için resme tıklayınız)

Yeni Erbaa'nın kurulduğu yer, kumtaşı, çakıltaşı, çakıl, kum, silt ve kil ardalanmasından oluşan Pliyosen çökellerinden oluşmaktadır. Erbaa şehri yeni yerine taşınmakla, hem 1942 Niksar Erbaa Deprem Kırığı'ndan 2 km. daha uzak bir zona taşınmış, hem de zemini nispeten daha sağlam olan Pliyosen çökelleri üzerine taşınmış oluyordu (Şekil 6 ve 7).

(Büyütmek için resme tıklayınız)

(Büyütmek için resme tıklayınız)

Tam sürüm için: http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt6/cilt6sayi24_pdf/yilmaz_ali_kemalettinsahin.pdf adresini ziyaret edebilirsiniz.

Benzer İçerik: 

Depreme Bağlı Yeri Değiştirilen Bir Şehir: ERBAA

Bu çalışmada, 1940’lı yılların başında Erbaa’da yaşanan yıkıcı depremler nedeniyle, şehrin başka bir yere taşınması incelenmiştir. Erbaa, Türkiye’nin kuzeyinde Orta Karadeniz Bölümünde Tokat iline bağlı bir ilçemerkezidir.

Erbaa Şehri ve Yakın Çevresinin Doğal Çevre Özellikleri

Erbaa Şehri ve Yakın Çevresinin Doğal Çevre Özellikleri Kelkit Irmağı'nın alüvyonlarının oluşturduğu Erbaa Ovası'nın üzerinde yer alan Erbaa şehri ve yakın çevresi, temelde Permiyen ve Senozoyik yaşlı birimler üzerinde yer almaktadır. Çalışma alanının temelini Permo-Triyas yaşlı Turhal grubu metamorfitleri oluşturmaktadır.

Benzer İçerikler

Hüseyin Şahin
Hüseyin ŞAHİN 1946 Tokat, Erbaa doğumludur. Ülkemizin büyük İş adamlarından olan ŞAHİN, tesadüfen Edirne'de Kırkpınarı izlemeye gitmiştir....
20. Yayla Şenliği El Sanatları Sergisi
20.Uluslararası Geleneksel ve Kültürel Etkinlikler kapsamında bu yıl ilki düzenlenen ‘El Sanatları Ustaları Erbaa’da Buluşuyor’ adlı etkinliğe Erbaa...
Müzikli, Şeker Veren Atık Pil Kutusu
Erbaa Belediyesi'nin müzikli, atık pil getirene şeker veren geri dönüşüm kutusu çocukların ilgi odağı oldu. Tokat'ın Erbaa ilçesinde, Belediye...
Ferfene Nedir?
Kış dönemi köy odalarında akşam sohbetlerinde kesilen kuzu / oğlağın; sakatatları açık artırma ile satılır. Daha sonra kalan eti de sobanın üzerinde...
ATEKDER Kampanyaya Destek Bekliyor
Anadolu Tüm engelliler Kültür ve Dayanışma derneği Erbaa şubesi tarafından başlatılan mavi kapak toplama kampanyasına Erbaa’dan ve diğer illerden...
Yıl 1938 On Kasım
ULU ÖNDER ÖLÜMÜNÜN 74.YILINDA ANILDI Büyük önder Mustafa kemal Atatürk ölümünün 74.yılı dolayısı ile Erbaa’da iki ayrı törenle anıldı. Türkiye...
Erbaa Ramazan Etkinlikleri
Erbaa Belediyesi tarafından Cumhuriyet Meydanında düzenlenen Ramazan etkinlikleri programına Erbaa Kaymakamı Abdulkadir Demir, Erbaa Belediye Başkanı...
Erbaa Güreş İhtisas Zara Deplasmanında
Erbaa Güreş İhtisas Spor Yarın Lig'de Şampiyonluk hesapları yapan Zara Belediyespor Deplasmanına gidiyor Yarın Saat 13:30'da Oynanacak Karşılaşma...